Kademeli Emeklilikte Yeni Hamle! 1999-2008 Girişliler İçin Tablo
EYT'yi kıl payı kaçıran milyonlar için kademeli emeklilik yeniden gündemde. Meclis'teki teklif, bakanlık görüşmesi ve dernek tarafından talep edilen yaş-prim tablosu haberimizde.
Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) düzenlemesinden birkaç gün ya da birkaç ay farkla yararlanamayan milyonlarca çalışanın beklediği kademeli emeklilik, Meclis'in açılmasıyla birlikte yeniden gündemin üst sıralarına çıktı. Özellikle 8 Eylül 1999'dan sonra sigortalı olanların takip ettiği süreçte siyasi temaslar hızlandı, bakanlık düzeyinde görüşmeler yapıldı. Peki ortada yasalaşmış bir düzenleme var mı, talep edilen tablo ne öngörüyor?
Kademeli emeklilik çıktı mı?
Önce en net bilgiyi verelim: Kademeli emeklilik henüz yasalaşmadı. Şu an yürürlükte olan ve 1999 sonrası girişlilere yeni bir hak tanıyan bir kanun bulunmuyor. Meclis'te ise bu konuda verilmiş kanun teklifleri bekliyor. Bunlardan 5 Aralık 2024'te TBMM Başkanlığı'na sunulan 2/2755 esas numaralı teklif, 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında sigorta başlangıcı olanların yaş ve prim şartlarının kademeli olarak uygulanmasını amaçlıyor. Meclis kayıtlarında teklifin durumu "Komisyonda" olarak görünüyor.
Son günlerde neler oldu?
Konuyu yeniden canlandıran iki gelişme var. Birincisi siyasi cephede yaşandı. Büyük Birlik Partisi Genel Başkanı Mustafa Destici, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yaptığı görüşmede vatandaşların kademeli emeklilik talebini bizzat ilettiğini açıkladı. Destici ayrıca Meclis'te temsil edilen ve edilmeyen tüm partilerle görüşülerek ortak bir kanun teklifi hazırlanmasının planlandığını söyledi.
İkinci gelişme ise bakanlık tarafında yaşandı. Emeklilikte Adalet Derneği (EMADDER) heyeti, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na davet edildi. Bakan yardımcısıyla yapılan görüşmede EYT kapsamı dışında kalanların yaşadığı mağduriyet ayrıntılı biçimde ele alındı. Bu görüşme, talebin resmi düzeyde dinlenmeye başladığı şeklinde yorumlandı.
Mevcut kurallarla kim ne zaman emekli oluyor?
SGK'nın açıklamasına göre 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında ilk kez SSK'lı (4/a) olanlar için bugün geçerli şartlar şöyle:
Yaş: Kadınlarda 58, erkeklerde 60
Prim: 7000 gün ya da 25 yıllık sigortalılık süresiyle birlikte en az 4500 gün
Yani 2001'de 20 yaşında işe giren bir erkek çalışan, prim gününü ne kadar erken doldurursa doldursun 60 yaşını beklemek zorunda. Kademeli emeklilik talebinin özü de bu bekleme süresinin sigorta giriş yılına göre kısaltılması.
Derneğin talep ettiği tablo
EMADDER'in önerdiği ve kamuoyunda en çok paylaşılan kademeli emeklilik tablosu aşağıdaki gibi. Altını çizmek gerekiyor: Bu tablo resmi bir düzenleme değil, derneğin talebidir.
9 Eylül 1999 – 2000 girişliler: Kadın 43, erkek 45 yaş / 6.400 gün
2001 girişliler: Kadın 44, erkek 46 yaş / 6.475 gün
2002 girişliler: Kadın 45, erkek 47 yaş / 6.550 gün
2003 girişliler: Kadın 46, erkek 48 yaş / 6.625 gün
2004 girişliler: Kadın 47, erkek 49 yaş / 6.700 gün
2005 girişliler: Kadın 48, erkek 50 yaş / 6.775 gün
2006 girişliler: Kadın 49, erkek 51 yaş / 6.850 gün
2007 girişliler: Kadın 50, erkek 52 yaş / 6.925 gün
2008 girişliler: Kadın 51, erkek 53 yaş / 7.000 gün
Düzenleme çıkar mı?
Hükümet kanadından bugüne kadar kademeli emeklilik için takvim içeren bir açıklama gelmedi. Ekonomi yönetimi, EYT'nin sosyal güvenlik sistemine getirdiği yükü sık sık hatırlatıyor. Öte yandan talebin Cumhurbaşkanı'na doğrudan iletilmesi ve derneğin bakanlıkta ağırlanması, konunun tamamen kapanmadığını gösteriyor. Sürecin nasıl ilerleyeceği, Meclis'in yeni yasama yılındaki gündemine ve hazırlanacak ortak teklifin akıbetine bağlı.
Beklerken yapılması gerekenler
Uzmanlar, 1999-2008 girişlilere olası bir düzenlemeyi beklerken prim günlerini eksiksiz tutmalarını öneriyor. e-Devlet'teki "SGK Tescil ve Hizmet Dökümü" ekranından ilk giriş tarihi ve toplam prim günü kontrol edilebiliyor. Eksik ya da hatalı kayıt varsa SGK'ya başvurularak düzelttirilebiliyor. Askerlik ve doğum borçlanması da prim gününü artırmanın yolları arasında. Sosyal medyada dolaşan "kesinleşti" başlıklı tablolara ise itibar edilmemesi gerekiyor.