Yorganı Makineye Atmadan Önce Okuyun! Topaklanmadan Yıkamanın Sırrı
Kışlık yorganları çıkarma zamanı geldi. Elyaf, yün ve kaz tüyü yorgan evde nasıl yıkanır, hangi programı seçmeli, topaklanma ve küf kokusu nasıl önlenir? Adım adım yorgan yıkama rehberi.
Havaların soğumasıyla birlikte dolaplarda aylardır bekleyen kışlık yorganlar yeniden yatakların üzerine dönüyor. Ancak uzun süre kapalı kalan yorganlar hem toz ve akar biriktiriyor hem de rutubet kokusu alabiliyor. Uzmanlar, alerjisi olmayanların yorganlarını 3-4 ayda bir, özellikle kış sezonu başında yıkamasını öneriyor. Doğru yöntem uygulanmazsa ise yorganın içindeki dolgu topaklanabiliyor, yorgan şeklini kaybedebiliyor. İşte evde yorgan yıkamanın püf noktaları.
1. Önce etiketi okuyun
Her yorgan çamaşır makinesinde yıkanamaz. İşe başlamadan önce üreticinin yıkama talimatlarını gösteren etiketi mutlaka kontrol edin. Etikette "Yalnızca kuru temizleme" yazıyorsa yorganı profesyonel bir temizleyiciye götürmek gerekir. Yün ve ipek dolgulu yorganlar makinede çekebilir ya da keçeleşebilir. Elyaf yorganlar ise genellikle evde rahatlıkla yıkanabilir. Kaz tüyü yorganlar için de etikette aksi yazmıyorsa evde yıkama mümkün.
2. Makinenizin kapasitesini kontrol edin
Standart bir çift kişilik elyaf yorgan kuru haldeyken 2-3 kilogram gelirken, ıslandığında sünger etkisiyle ağırlığı 10-12 kilograma kadar çıkabiliyor. Bu nedenle 7 kilogram ve altı kapasiteli makinelerde çift kişilik yorgan yıkamaktan kaçının. Aşırı yük hem temizliği olumsuz etkiler hem de makinenin rulmanlarına ve motoruna zarar verebilir. Tek kişilik yorganlar ise çoğu makinede sorunsuz yıkanabilir.
3. Lekeleri önceden temizleyin, dikişleri onarın
Yorganda leke varsa yıkamadan önce karbonat ve su karışımı ya da leke çıkarıcıyla lekeli bölgeyi ön işleme tabi tutun. Yırtık ya da gevşemiş dikiş varsa mutlaka dikin; aksi halde dolgu makinede dışarı çıkabilir ve hem yorgan hem makine zarar görebilir.
4. Doğru program ve deterjanı seçin
- Makinenin "yorgan", "hassas" ya da "yünlü" programını tercih edin.
- Elyaf yorganlar için su sıcaklığını 30-40 derece arasında tutun.
- Toz yerine sıvı ve yumuşak içerikli deterjan kullanın; toz deterjan dolgunun içinde kalıntı bırakabilir.
- Mümkünse ekstra durulama seçeneğini açın.
- Yorganı tek başına yıkayın; başka çamaşırlarla birlikte yıkamak dengesizlik yaratır.
5. Topaklanmayı önlemek için kurutma topları
Kurutma makinesi kullanıyorsanız düşük ısı ayarını seçin ve makinenin içine 2-3 kurutma topu ya da temiz tenis topu atın. Toplar dolgunun bir noktada toplanmasını engeller ve yorganın kabarık kalmasını sağlar. Kurutma sırasında her yarım saatte bir yorganı çıkarıp elinizle kabartmak, dolgunun eşit dağılmasına yardımcı olur.
6. Açık havada tamamen kurutun
Kurutma makineniz yoksa yorganı geniş bir yüzeye serin ya da iki ipe yayarak havadar bir ortamda kurutun. Yorganın iç kısmının tamamen kuruduğundan emin olmadan kaldırmayın; içte kalan nem kısa sürede küf ve kötü koku oluşturabilir. Kurutma sırasında yorganı birkaç kez ters çevirip silkelemek, hem kurumayı hızlandırır hem de dolgunun eşit dağılmasını sağlar.
Yastıklar ve battaniyeler de unutulmasın
Yorganla birlikte yastık ve battaniyelerin de sezon başında temizlenmesi öneriliyor. Elyaf yastıklar, yorganla aynı şekilde hassas programda ve düşük sıcaklıkta yıkanabiliyor; makineye ikişer ikişer koymak dengeyi korumaya yardımcı oluyor. Pamuklu ve polar battaniyeler ise genellikle 30 derecede, yumuşatıcı kullanılmadan yıkandığında dokusunu daha uzun süre koruyor. Yıkama arasında yorgan ve yastıkları güneşli bir günde birkaç saat balkonda havalandırmak da akarları azaltmanın ve tazelik kazandırmanın pratik bir yolu.
Beyaz yorganlar için ekstra ipucu
Sararmış beyaz yorganların rengini canlandırmak için yorganın sığacağı bir kapta 7 litre suya yarım su bardağı çamaşır suyu ekleyip yorganı yıkamadan önce 5 dakika bekletebilirsiniz. Bu işlemi renkli yorganlarda kesinlikle uygulamayın.
Yorganı yaz boyunca nasıl saklamalı?
Yıkanıp tamamen kurutulan yorganları vakumlu saklama torbalarında ya da nefes alan kumaş hurçlarda saklamak, bir sonraki sezona temiz ve kokusuz girmelerini sağlar. Hurcun içine birkaç lavanta kesesi ya da sabun parçası koymak ise güve ve rutubet kokusuna karşı doğal bir önlem oluşturur.