Engelli Aylığı 8.689 TL! Ocakta Yeniden Artacak: Kimler Alabilir?

Sosyal güvencesi olmayan ve muhtaç durumdaki engelli vatandaşlara devlet tarafından her ay ödenen engelli aylığı, yüz binlerce hanenin en önemli gelir kaynaklarından biri. Temmuz ayında memur maaşlarına yapılan artışla birlikte güncellenen tutarlar aralık sonuna kadar geçerli olacak. Ocak 2027'de ise aylıklar yeniden zamlanacak. İşte engel oranına göre güncel rakamlar, gelir şartının nasıl hesaplandığı ve başvuru yolları.

Engel oranına göre güncel tutarlar

Temmuzda yapılan yüzde 13,52'lik artışın ardından ödenen aylıklar şöyle:

Yüzde 70 ve üzeri engelli raporu olanlar: 7.655 TL'den 8.689 TL'ye çıktı.

Yüzde 40-69 arası engelli raporu olanlar: 5.103 TL'den 5.793 TL'ye çıktı.

18 yaş altı engelli yakını aylığı: 5.103 TL'den 5.793 TL'ye çıktı.

Buna göre ağır engelli bir birey yılın ilk yarısına göre ayda 1.034 lira, yüzde 40-69 raporlu bir birey ise 690 lira daha fazla alıyor.

Kimler alabilir?

Engelli aylığı, 2022 sayılı Kanun kapsamında ödeniyor. Yararlanabilmek için üç temel şart aranıyor:

1. Rapor: Yetkili bir hastaneden alınmış sağlık kurulu raporuyla en az yüzde 40 engelli olduğunu belgelemek.

2. Sosyal güvence: Herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan gelir ya da aylık almıyor olmak.

3. Gelir: Hanede kişi başına düşen aylık gelirin, net asgari ücretin üçte birinden az olması.

18 yaşından küçük engelli çocuğu bulunan ailelere ise aynı gelir şartıyla "engelli yakını aylığı" bağlanıyor. Bu ödeme, çocuğun bakımını üstlenen anne, baba ya da yasal vasiye yapılıyor.

Gelir şartı nasıl hesaplanıyor?

Başvuranların en çok takıldığı nokta burası. Hesap, engelli bireyin kendi geliri üzerinden değil, aynı evde yaşayan herkesin toplam geliri üzerinden yapılıyor. Net asgari ücret bugün 28.075,50 lira. Bunun üçte biri yaklaşık 9.358 lira ediyor. Yani hanede kişi başına düşen gelir bu rakamın altındaysa şart sağlanıyor.

Bir örnek verelim: Dört kişilik bir ailede yalnızca baba çalışıyor ve asgari ücret alıyor olsun. 28.075 lira dörde bölündüğünde kişi başına yaklaşık 7.019 lira düşüyor. Bu tutar sınırın altında kaldığı için ailedeki engelli birey aylığa hak kazanabiliyor. Aynı ailede iki kişi asgari ücretle çalışıyorsa kişi başı gelir 14 bin lirayı aşıyor ve gelir şartı sağlanmıyor. Kira ve tarım gelirleri gibi kazançlar da hesaba dahil ediliyor.

Başvuru nereye yapılır?

Başvurular, ikamet edilen il ya da ilçedeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı'na yapılıyor. Başvuruda kimlik ve sağlık kurulu raporu isteniyor. Vakıf görevlilerinin yaptığı hane incelemesinin ardından şartları taşıdığı anlaşılan kişilere aylık bağlanıyor. Ödemeler PTT ve banka hesapları üzerinden yapılıyor. Hak sahipleri aylık bilgilerini e-Devlet'ten sorgulayabiliyor.

Evde bakım yardımıyla karıştırmayın

Engelli aylığı ile evde bakım yardımı birbirinden farklı iki destek. Engelli aylığı doğrudan engelli bireyin kendisine ödeniyor. Evde bakım yardımı ise "tam bağımlı" raporu bulunan ağır engelli bir yakınına evde bakan aile üyesine veriliyor ve tutarı daha yüksek. Şartları taşıyan aileler iki destekten birlikte yararlanabiliyor.

Ocakta ne kadar artacak?

Engelli aylıkları memur maaş katsayısına bağlı olduğu için yılda iki kez, ocak ve temmuzda güncelleniyor. Ocak 2027'deki artış, memurlara yapılacak zamla aynı oranda olacak. Toplu sözleşmeye göre memurlar ocakta yüzde 5 zam alacak. Buna yılın ikinci yarısında oluşacak enflasyon farkı eklenecek. Kesin oran, aralık ayı enflasyonunun ocak başında açıklanmasıyla netleşecek. Örneğin toplam artış yüzde 10 olursa yüzde 70 ve üzeri raporu olanların aylığı yaklaşık 9.558 liraya, yüzde 40-69 raporu olanların aylığı yaklaşık 6.372 liraya yükselecek.

Ödemeler ne zaman yatıyor?

Engelli aylıkları her ay düzenli olarak hesaplara aktarılıyor. Ödeme günleri hak sahibinin dosyasına göre değişebildiği için, kesin tarih e-Devlet üzerindeki sosyal yardım sorgulama ekranlarından ya da bağlı olunan vakıftan öğrenilebiliyor. Aylığı kesilen ya da geciken vatandaşların ise bağlı oldukları vakfa başvurması gerekiyor.