Devletten Ücretsiz Kömür Yardımı! Sobalı Evler İçin Başvuru Rehberi
Kış kapıda, sobalar yanmak üzere. Dar gelirli ailelere her yıl ücretsiz dağıtılan kömür yardımından kimler yararlanıyor, başvuru nereye yapılıyor, ne kadar kömür veriliyor?
Ekim ayıyla birlikte geceler serinledi, Anadolu'nun pek çok ilinde sobalar kurulmaya başlandı. Isınma masrafı, kış aylarında dar gelirli ailelerin bütçesini en çok zorlayan kalemlerin başında geliyor. Devletin her yıl ihtiyaç sahibi hanelere ücretsiz olarak dağıttığı kömür yardımı ise bu yükü hafifleten en önemli desteklerden biri. Cumhurbaşkanı kararıyla Resmi Gazete'de yayımlanan düzenleme, 2026 yılı kömür yardımının nasıl yapılacağını belirliyor. İşte kış bastırmadan bilinmesi gerekenler.
Kömür yardımı nedir?
Kömür yardımı, geliri düşük ve sobayla ısınan ailelerin kışlık yakacak ihtiyacını karşılamak için yapılan ayni bir sosyal yardım. Yani ailelere para değil, torbalanmış kömür veriliyor. Kömürün temini ve il-ilçe merkezlerine taşınması Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu (TKİ) ile Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) tarafından yapılıyor. Sevkiyatta maliyeti düşürmek için demiryoluna öncelik veriliyor. Kömür ilçeye ulaştıktan sonra evlere teslimatı ise Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları organize ediyor.
Başvuru nereye ve nasıl yapılır?
Yardımdan yararlanmak isteyenler için üç başvuru yolu bulunuyor:
1. Şahsen: İkamet edilen ilçedeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı'na (SYDV) kimlikle birlikte gidilerek. Vakıflar genellikle kaymakamlık binalarında hizmet veriyor.
2. Posta ile: Vakfa hitaben yazılmış bir dilekçe gönderilerek.
3. e-Devlet üzerinden: "Sosyal Yardım Başvuru Hizmeti" ekranı kullanılarak. Şifresi olanlar evden çıkmadan birkaç dakikada başvurusunu tamamlayabiliyor.
Başvurunun ardından vakıf görevlileri haneyi ziyaret ederek sosyal inceleme yapıyor. Ailenin geliri, evin durumu, kaç kişinin yaşadığı ve nasıl ısınıldığı bu incelemede değerlendiriliyor.
Kimler alabiliyor?
Kömür yardımı herkese verilen bir destek değil. Öncelik, sosyal güvencesi bulunmayan ya da geliri çok düşük olan hanelere tanınıyor. Değerlendirmede öne çıkan gruplar şunlar:
• Hanede kişi başına düşen geliri asgari ücretin üçte birinin altında kalan aileler
• Yaşlı, engelli ya da bakıma muhtaç bireyi olan haneler
• Eşini kaybetmiş kadınlar ve tek ebeveynli aileler
• Şehit yakınları ve gaziler
Evin sobayla ısınıyor olması da temel koşullardan biri. Doğal gaz aboneliği bulunan ya da merkezi sistemle ısınan evlere genellikle kömür verilmiyor.
Ne kadar kömür veriliyor?
Dağıtılan miktar her hane için aynı değil. Vakıflar, bölgenin iklimini ve kışın ne kadar sert geçtiğini dikkate alıyor. Önceki yılların dağıtım verileri ile kömürün ısıl değeri de hesaba katılıyor. Genel uygulamada bir haneye 500 kilogram ile 2 ton arasında kömür teslim ediliyor. Kışın uzun ve sert geçtiği Doğu ve İç Anadolu illerinde miktar üst sınıra yaklaşırken, ılıman bölgelerde daha az kömür veriliyor. Vakıfların hazırladığı listeler, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın onayıyla kesinleşiyor.
Dağıtım ne zaman?
Kömür teslimatları genellikle sonbaharda başlıyor ve kış boyunca etap etap sürüyor. Listeler kış gelmeden hazırlandığı için, henüz başvurmamış ihtiyaç sahiplerinin vakit kaybetmeden vakfa ya da e-Devlet'e müracaat etmesi öneriliyor. Geç başvuranlar dağıtımın sonraki etaplarına kalabiliyor.
Geçen yıl alanlar yeniden başvurmalı mı?
Vakıf kayıtlarında bulunan ve düzenli yardım alan hanelerin durumu genellikle yeniden değerlendirilerek listeye alınıyor. Ancak adres değişikliği yapan, hane nüfusu ya da gelir durumu değişen ailelerin vakfa bilgi vermesi gerekiyor. Emin olamayanlar ilçelerindeki vakfı arayarak kayıtlarının sürüp sürmediğini öğrenebilir.
Soba yakarken bunlara dikkat
Her kış onlarca kişi soba zehirlenmesi nedeniyle hayatını kaybediyor. Kömür yardımı alan ailelerin şu kurallara uyması hayati önem taşıyor: Sezon başında baca mutlaka temizletilmeli, soba boruları sıkıca birbirine geçirilmeli, soba üstten ve azar azar yakılmalı, gece yatmadan önce sobaya kömür doldurulmamalı. Lodoslu havalarda ise soba yakmaktan kaçınılmalı. Baş ağrısı, mide bulantısı ve halsizlik gibi belirtiler görüldüğünde pencereler açılmalı ve hemen 112 aranmalı.