Bağ-Kur'luya 7200 Gün Sözü Ne Oldu? Esnaf 5 Yıl Erken Emekliliği Bekliyor
Bağ-Kur'lu esnafın emeklilik için ödemesi gereken 9000 prim gününü 7200'e indirecek düzenleme hâlâ yasalaşmadı. Verilen tarih geçti. Düzenleme kimleri kapsayacak, neden gecikiyor?
Bakkalından berberine, terzisinden taksicisine kadar milyonlarca Bağ-Kur'lunun yıllardır beklediği düzenlemede takvim bir kez daha şaştı. Bağ-Kur'lu küçük esnafın emeklilik için tamamlaması gereken 9000 prim gününün 7200 güne indirilmesi sözü ilk kez 2023'te verilmişti. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan'ın işaret ettiği 2026'nın ilk yarısı da geride kaldı. Düzenleme hâlâ yasalaşmadı. Meclis'in 1 Ekim'de yeniden açılmasıyla birlikte esnafın gözü bir kez daha Ankara'ya çevrildi.
Bugün kural ne?
Mevcut sistemde Bağ-Kur (4/b) sigortalılarının büyük bölümünden tam emeklilik için 9000 prim günü isteniyor. SSK'lı (4/a) işçiler ise aynı yaşta 7200 günle emekli olabiliyor. Bir yıl 360 prim günü sayıldığı için aradaki 1800 günlük fark tam 5 yıla denk geliyor.
Bunun pratikteki anlamı şu: Aynı gün işe başlayan iki kişiden işçi olan 20 yıl prim ödeyerek emekliliğe hak kazanırken, dükkân açan esnaf 25 yıl prim ödemek zorunda. Esnaf örgütleri bu durumu yıllardır "prim adaletsizliği" olarak adlandırıyor.
Düzenleme ne getirecek?
Üzerinde çalışılan modelde yalnızca prim günü şartı düşüyor, yaş şartına dokunulmuyor. Buna göre 7200 prim gününü dolduran Bağ-Kur'lu kadınlar 58, erkekler 60 yaşında emekli olabilecek. Kamuoyunda "5 yıl erken emeklilik" olarak anılsa da burada bir yanlış anlamayı düzeltmek gerekiyor: Yaşını doldurmamış bir sigortalı, primini erken tamamlasa bile yaşını beklemeye devam edecek. Düzenlemeden asıl kazançlı çıkacak olanlar, yaşını doldurduğu halde 9000 günü tamamlayamadığı için dükkânını kapatamayan esnaf olacak.
Kimleri kapsayacak?
En çok merak edilen ve henüz yanıtı net olmayan soru bu. Bakan Işıkhan'ın açıklamalarında "küçük esnaf" vurgusu öne çıkıyor. Buna göre vergi mükellefi küçük esnaf ve sanatkârların kapsamda olması bekleniyor. Şu gruplar için ise belirsizlik sürüyor:
• Tarım Bağ-Kur'lular (çiftçiler)
• Şirket ortakları
• Avukat, mali müşavir, eczacı gibi serbest meslek sahipleri
Kapsamın sınırları, Meclis'e sunulacak kanun teklifinin metniyle belli olacak. Esnaf kuruluşları ise ayrım yapılmadan tüm Bağ-Kur'luların düzenlemeye dahil edilmesini istiyor.
Neden gecikiyor?
Gecikmenin temel nedeni maliyet. Prim gününün 1800 gün düşürülmesi, SGK'nın her Bağ-Kur'ludan yaklaşık 5 yıl daha az prim toplaması, buna karşılık daha erken ve daha uzun süre aylık ödemesi anlamına geliyor. Bu nedenle çalışma, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile birlikte yürütülüyor. Bütçe üzerindeki yükün hesaplanması ve kaynağının bulunması süreci uzatıyor.
Daha önce 2026'nın ilk yarısında yasalaşması hedeflenen düzenleme bu takvimi yakalayamadı. Şimdi beklenti, yeni yasama yılında Meclis'e gelecek torba yasa paketlerinden birine eklenmesi yönünde. Ancak hükümet kanadından açıklanmış kesin bir tarih bulunmuyor.
Emekli aylığı düşer mi?
Uzmanların hatırlattığı önemli bir ayrıntı var: Daha az prim günüyle emekli olmak, daha düşük aylık bağlama oranı anlamına geliyor. Yani 7200 günle emekli olan esnafın aylığı, 9000 günü dolduran birine göre bir miktar daha düşük hesaplanabilir. Ancak en düşük emekli aylığı uygulaması nedeniyle, hesaplanan tutar taban aylığın altında kalırsa aradaki fark Hazine tarafından tamamlanıyor. Bugün en düşük emekli aylığı 23 bin 552 lira olarak ödeniyor.
Bağ-Kur'lular şimdiden ne yapmalı?
Hizmet dökümünüzü alın: e-Devlet'teki SGK hizmet dökümü ekranından toplam prim gününüzü kontrol edin. Kaç gününüz olduğunu bilmeden plan yapmanız mümkün değil.
Prim borcunuzu kapatın: Bağ-Kur'da ödenmemiş primlere ait süreler hizmetten sayılmıyor. Borcu olanların emeklilik başvurusu da kabul edilmiyor. Borcunu yapılandıran ve düzenli ödeyen sigortalı, olası düzenlemeden hemen yararlanabilecek.
SSK günlerinizi hesaba katın: Geçmişte işçi olarak çalıştığınız süreler varsa, son 7 yılda en çok hangi statüde prim ödediğiniz hangi kurumdan emekli olacağınızı belirliyor. Bazı esnaflar için son dönemde SSK'lı çalışmak, 7200 günle emekliliğin bugünden mümkün olan yolu.
Dükkânı kapatmadan önce danışın: Vergi kaydını kapatmak primi durdurur. Eksik gününüz varsa kapanış tarihini SGK'dan bilgi alarak planlayın.
Düzenlemeyle ilgili yeni bir adım atıldığında ilk işaret, Meclis'e sunulacak torba yasa teklifinin metni olacak.